Bu dantel kenar, kenarı ajurlu bir keten mendilin çevresine çok ince iple örülüyor. Önce mendilin çevresinde sekiz tur dönülüyor, sonra her ananas kendi sıralarıyla tek tek tamamlanıyor. 29 cm'lik bir mendilde her kenara sekiz ananas geliyor, bunlardan biri köşede duruyor. İnce iple örmeye alışkın, sabırlı tığ işçileri için uygun bir proje.
Model 1949 tarihli bir dantel kitapçığından alındı ve bugünkü ip ve tığ ölçülerine uyarlandı. Aşağıda bir ananasın sembol şemasını, köşenin nasıl döndüğünü, tur tur yapılışı ve kendi mendilinize göre sık iğne hesabını bulacaksınız. Daha fazla model için tığ işi projelerimize göz atabilirsiniz.
Proje bilgileri
Zorluk: Zor
Bitmiş ölçü: 29 × 29 cm mendil + her kenarda yaklaşık 4,5–5 cm dantel (toplam yaklaşık 38–39 cm)
Numune: 1. turda kenarın her santimine yaklaşık 5,4 sık iğne (29 cm'ye 158)
Tekrar: Kenar başına 8 ananas, toplam 32
Gerekli malzemeler
Hazırladığınız malzemeleri işaretleyin; seçimleriniz bu tarayıcıda saklanır.
0,75 numara çelik tığ ([tığ numaraları tablosu](/sis-tig-numara-tablosu))
Kenarı ajur dikişli keten mendil, 29 × 29 cm
İnce uçlu dikiş iğnesi
Makas
Sıvı kola ve toplu iğne
Proje notları
Kitapçığın fotoğrafındaki mendillerde ananaslar daha iri, kenar başına 5 tane görünüyor. Yazılı tarif ise 29 cm'lik mendile kenar başına 8 ananas verir; bu sayfadaki şema, ölçüler ve sayılar yazılı tarife göredir.
İnce iple örmeye yeni başlıyorsanız 40 numara ip ve 1 numara tığla da örebilirsiniz. Ananaslar o zaman irileşir; kenara sığacak sık iğne sayısını Sık sorulan sorular bölümündeki formülle yeniden seçin.
Önce mendilin çevresinde 1.–8. turları dönün, sonra her ananası kendi 7 sırasıyla ayrı ayrı tamamlayın, en son tüm kenarı tek bir turla çevirin.
Semboller sitemizdeki [temel tığ diyagramlarıyla](/proje/temel-tig-diyagramlari-nelerdir) aynıdır.
Trabzan adları [tığ işi teknikleri kılavuzumuzdaki](/proje/tig-isi-orgu-teknikleri-kilavuzu#ikilitrabzan) gibidir: ikili trabzan 3, üçlü trabzan 4 zincir boyundadır.
Adım adım yapılışı
Desen şeması
Şema bir ananası ve iki yanındaki geçiş bölümünü gösterir. Aşağıdan yukarı okunur: 1.–8. turlar mendilin çevresinde, 1.–7. sıralar her ananasın üzerinde ayrı ayrı örülür, son tur yine bütün kenarı dolaşır. Sağdaki küçük çizim köşeyi gösterir: köşedeki V'nin üstüne bir ananas oturur.

- Çarpı (×): sık iğne; siyahlar 1. turda, yeşiller 3.–8. turlarda ve ananas sıralarında, pembeler son turda.
- Oval: zincir; kemerdeki oval sayısı zincir sayısıdır.
- Tek çizgili direk: ikili trabzan; üçlü gruplar aynı aralığa örülür.
- İki çizgili direk: üçlü trabzan (4. ve 5. tur).
- Nokta: yarım sık iğne; ananasın ucunda iki grubu birleştirir.
- Tekrar: 2. turdaki 7 aralık = 1 ananas.
Mendilin çevresi (1.–8. tur)
1. tur
İpi mendilin bir köşesine bağlayın, köşeye 3 sık iğne yapın. *Kenar boyunca 158 sık iğne, sonraki köşeye 3 sık iğne*; 3 kez yapın. Son kenara da 158 sık iğne yapıp ilk sık iğneye yarım sık iğneyle birleştirin (4 × 158 + 4 × 3 = 644 sık iğne). Sık iğneleri ajur deliklerine eşit aralıkla dağıtın.
2. tur
Köşedeki 3 sık iğnenin ortadakine yarım sık iğne yapın. 6 zincir çekin (3'ü ikili trabzan yerine) ve köşenin 3. sık iğnesine 1 ikili trabzan yapın. *(3 zincir, 2 sık iğne atlayın, sonrakine 1 ikili trabzan) – 53 kez; 53. ikili trabzan sonraki köşenin ilk sık iğnesine gelir. 3 zincir, köşenin ortadaki sık iğnesine 1 ikili trabzan, 3 zincir, 1 ikili trabzan (V); 3 zincir, köşenin 3. sık iğnesine 1 ikili trabzan*; 3 kez yapın. Dördüncü kenarda da (3 zincir, 2 sık iğne atlayın, sonrakine 1 ikili trabzan) – 53 kez yapın; sonra 3 zincir çekin, başlangıç zincirinin çıktığı sık iğneye 1 ikili trabzan yapın, 3 zincir çekip başlangıç zincirinin 3.'süne yarım sık iğneyle birleştirin. Kenar başına 53 + 3 = 56, toplam 224 aralık olur.
3. tur
Sonraki aralığa yarım sık iğne, aynı aralığa 1 sık iğne yapın. *(5 zincir, sonraki aralığa 1 sık iğne) – 5 kez; 10 zincir, 1 aralık atlayın, sonraki aralığa 1 sık iğne*; tekrarlayın. Son tekrarda sık iğne yerine ilk sık iğneye yarım sık iğneyle birleştirin. Her tekrar 7 aralık kullanır: 224 ÷ 7 = 32 tekrar. Atlanan aralık her köşede V'nin içindeki aralığa denk gelir.
4. tur
Yarım sık iğnelerle ilk kemerin ortasına ilerleyin, aynı kemere 1 sık iğne yapın. *(5 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 4 kez; 3 zincir, 10 zincirlik kemere 10 üçlü trabzan, 3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne*; tekrarlayın, son tekrarın sık iğnesi yerine ilk sık iğneye yarım sık iğneyle birleştirin.
5. tur
Kemerin ortasına ilerleyip 1 sık iğne yapın. *(5 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 3 kez; 3 zincir, (sonraki üçlü trabzana 1 üçlü trabzan, 1 zincir) – 9 kez, sonraki üçlü trabzana 1 üçlü trabzan; 3 zincir, sonraki aralığı atlayın, sonraki kemere 1 sık iğne*; tekrarlayın ve 4. turdaki gibi birleştirin.
6. tur
Kemerin ortasına ilerleyip 1 sık iğne yapın. *(5 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 2 kez; 3 zincir, sonraki aralığa 3 ikili trabzan, (3 zincir, sonraki aralığa 1 sık iğne) – 9 kez; 3 zincir, sonraki aralığa 3 ikili trabzan, 3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne*; tekrarlayın, birleştirin.
7. tur
Kemerin ortasına ilerleyip 1 sık iğne yapın. *5 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne, 5 zincir, sonraki aralığı atlayın, sonraki aralığa 3 ikili trabzan, (3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 8 kez; 3 zincir, sonraki aralığa 3 ikili trabzan, 5 zincir, sonraki aralığı atlayın, sonraki kemere 1 sık iğne*; tekrarlayın, birleştirin.
8. tur
Kemerin ortasına ilerleyip 1 sık iğne yapın. *7 zincir, sonraki aralığı atlayın, sonraki aralığa 3 ikili trabzan, (3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 7 kez; 3 zincir, sonraki aralığa 3 ikili trabzan, 7 zincir, sonraki aralığı atlayın, sonraki kemere 1 sık iğne*; tekrarlayın. Birleştirip ipi kesin.
Ananaslar (1.–7. sıra)
1. sıra
İpi bir ananasın iki 3 ikili trabzan grubundan birinin hemen içindeki 3 zincirlik aralığa bağlayın. 5 zincir çekin, aynı aralığa 3 ikili trabzan yapın. (3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 6 kez; 3 zincir, öbür grubun hemen içindeki aralığa 3 ikili trabzan. 5 zincir çekip işi çevirin.
2. sıra
Sonraki aralığa 3 ikili trabzan, (3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 5 kez; 3 zincir, sonraki aralığa 3 ikili trabzan. 5 zincir çekip çevirin.
3.–5. sıra
Aynı şekilde örün; her sırada 1 sık iğne eksik olsun (4, 3 ve 2 sık iğne). Her sıranın sonunda 5 zincir çekip çevirin.
6. sıra
Sonraki aralığa 3 ikili trabzan, 3 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne, 3 zincir, sonraki aralığa 3 ikili trabzan. 5 zincir çekip çevirin.
7. sıra
Sonraki iki aralığa 3'er ikili trabzan yapın. 5 zincir çekip çevirin, iki grubun arasına yarım sık iğne yapın ve ipi kesin.
Diğer ananaslar
Kalan 31 ananası aynı şekilde, her birini ayrı iple örün. Her ananasın iki yanında 4'er tane, toplam 8 tane 5 zincirlik kemer oluşur; son tur bunlara tutturulur.
Son tur ve bitirme
Son tur
İpi bir ananastan önceki 7 zincirlik kemere bağlayın, aynı kemere 1 sık iğne yapın. *7 zincir, ananasın kenarındaki ilk 5 zincirlik kemere 1 sık iğne, (10 zincir, sonraki kemere 1 sık iğne) – 7 kez; 7 zincir, ananaslar arasındaki iki 7 zincirlik kemere birer sık iğne*; tekrarlayın. Son tekrarda yalnız ilk 7 zincirlik kemere sık iğne yapıp turun ilk sık iğnesine yarım sık iğneyle birleştirin ve ipi kesin.
Bitirme
İp uçlarını gizleyin. Mendili yıkayıp hafifçe kolalayın, düz bir zemine yayın ve her ananası ucundan toplu iğneyle gerin. Kuruyunca mendilin keten kısmını ütüleyin.
Sık sorulan sorular
Mendilim farklı boyda; sık iğne sayısını nasıl ayarlarım?
Her kenardaki sık iğne sayısı S = 21 × m − 10 olmalı; m, bir kenara gelecek ananas sayısıdır (köşedeki dahil). Hesap şöyle: 2. turda bir kenar (S + 1) ÷ 3 + 3 aralık verir, 3. turda her ananas 7 aralık kullanır; yani (S + 1) ÷ 3 + 3 = 7 × m. m = 8 için 158 (bu tarif), m = 7 için 137, m = 9 için 179 sık iğne. Santimde yaklaşık 5,4 sık iğneyle 137 sık iğne yaklaşık 25 cm'lik, 179 sık iğne yaklaşık 33 cm'lik kenara uyar.
Ne kadar ip gerekir?
En güvenli yol tartmak; 0,1 g'ı gösteren bir mutfak terazisi işinizi görür. Yumağı başlamadan tartın. 1.–8. turları bitirince yeniden tartıp farkı not edin. İlk kenarın 8 ananasını (1.–7. sıra) örünce harcanan ipi 4 ile çarpıp ilk farka ekleyin; son tur için bu toplamın yaklaşık onda biri kadar pay bırakın.
Ajursuz bir mendile örebilir miyim?
Evet. Mendilin kenarını dar bir kıvırma dikişle bastırın. 1. turun sık iğnelerini ince tığla doğrudan kıvrımın içinden geçirin; tığ kumaşa zor giriyorsa kenarı önce ince bir iğneyle eşit aralıklarla delin. Kenar başına sık iğne sayısını yukarıdaki formülle seçin.
Modelin orijinal fotoğrafı

Modelin 1949 tarihli tığ işi ve mekik oyası kitapçığındaki fotoğrafı.
Aynı kitapçıktan uyarladığımız diğer tığ işi modeller: Fırfırlı Tığ İşi File Sehpa Örtüsü ve Küme Çiçek Motifli Tığ İşi Koltuk Takımı.
Köşeye ananas gelir
Bir kenar 2. turda 56 aralıktır ve 3. turdaki tekrar 7 aralık kullanır. Köşedeki V'nin kemeri her seferinde atlanan aralığa denk geldiği için 10 zincirlik kemer köşeyi aşar ve ananas tam köşede büyür. 3. turu bitirince her köşede bir 10 zincirlik kemer olduğunu kontrol edin.
Sık iğneleri eşit dağıtın
Ajur dikişli bir mendilde delikleri sayın ve 158 sık iğneyi deliklere eşit paylaştırın. Kenar başına sayı tutmazsa 2. turdaki aralıklar kayar ve köşedeki ananas köşeden kaçar.
Ananasları ayrı iple örün
Her ananası bitirince ipi kesin. Tek iple ananastan ananasa geçmeye çalışırsanız 7. sıradaki uçtan aşağı inmek gerekir ve kenar düzgün durmaz.
Kaynak: The Spool Cotton Company, Fine Crochet and Tatting (1949)
Terimler sözlüğü
Zincir: Tığdaki ilmekten ipi çekerek yapılan temel ilmek. [Anlatım](/proje/tig-isi-orgu-teknikleri-kilavuzu#zincir)
Yarım sık iğne: Tığı ilmeğe batırıp ipi çekin ve doğrudan tığdaki ilmeğin içinden geçirin.
İkili trabzan: İpi bir kez sarıp batırın, ipi çekin, ilmekleri ikişer ikişer iki kez kapatın. [Anlatım](/proje/tig-isi-orgu-teknikleri-kilavuzu#ikilitrabzan)
Üçlü trabzan: İpi iki kez sarıp batırın, ipi çekin, ilmekleri ikişer ikişer üç kez kapatın. [Anlatım](/proje/tig-isi-orgu-teknikleri-kilavuzu#uclutrabzan)
Aralık: İki trabzan arasındaki zincirle oluşan boşluk; tarifte ilmekler aralığın içine örülür.
Ajur dikişi: Keten kenarında iplikleri çekip demetleyerek açılan delikli süs dikişi; tığ bu deliklerden geçer.
Ananas: Üçlü trabzan yelpazesinden başlayıp her sırada bir kemer azalarak sivrilen tığ işi motif.
Yorumlar
Bu projeyi denediyseniz deneyiminizi ve sorularınızı paylaşın. Yorumlar editör onayından sonra yayınlanır. Kişisel verilerinizin nasıl işlendiğini KVKK aydınlatma metninin yorumlar bölümünde okuyabilirsiniz.
Yorum ekle