Balıkçı beresi, uzun bir tüp gibi örülüp ucu sivriltilen, alt kenarı içe katlanarak çift kat bir bant oluşturan bir beredir. Bu modelde bere bordo ve hardal renkli 16 çizgiyle örülüyor, tepede dört çift azaltma çizgisiyle sivriliyor ve iki renkli bir püskülle bitiyor. Yuvarlak örgüyü bilen herkes örebilir; dikkat isteyen tek kısım azaltma turlarının sırasıdır.
Model 1890 tarihli bir şapka kitabından alındı ve bebe yünü kalınlığındaki ipe göre uyarlandı. Kitabın verdiği ilmek sayıları çok ince ip içindi; başlangıç ilmeğini ve azaltma turlarını yeniden hesapladık ve farklı baş ölçüleri için bir formül ekledik. Diğer şiş örgü modeller için Şiş Projeler sayfamıza göz atabilirsiniz.
Proje bilgileri
Zorluk: Kolay
Numune: 10 cm'de 28 ilmek ve 38 sıra (3 numara şiş, düz örgü)
Bitmiş ölçü: Çevre yaklaşık 57 cm; katlanmış hâliyle boy yaklaşık 48 cm (püskül hariç)
Renkler: Bordo ve hardal sarısı
Gerekli malzemeler
Hazırladığınız malzemeleri işaretleyin; seçimleriniz bu tarayıcıda saklanır.
Hardal sarısı ince örgü ipi (bebe yünü kalınlığında), yaklaşık 50 g
3 numara 40 cm misinalı şiş
3 numara çift uçlu şiş takımı (5'li, tepe için)
4 ilmek işaretçisi (biri farklı renkte)
Yün iğnesi
8 cm boyunda karton (püskül için)
Proje notları
Çizgiler 10'ar tur örülür. Renk değiştirirken eski ipi kesmeyin, tur başında yukarı taşıyın ve 3–4 turda bir yeni iple çaprazlayın.
Renk değişimindeki basamağı azaltmak için yeni rengin ikinci turunda ilk ilmeği, altındaki eski renkli ilmeğin sağ bacağıyla birlikte örün.
Azaltmalar dört yerde, çift olarak yapılır; işaretçileri ilk azaltma turunda yerine takın.
Alt kenar 3. çizginin ortasından içe katlanıp dikilir; ilk iki buçuk çizgi bandın iç yüzünde kalır.
Adım adım yapılışı
Bere şeması
Şema, berenin yandan görünüşünü (16 çizgi, katlama çizgisi ve sivri tepe) ve bir azaltma turunun bir çeyreğini gösterir. Tablo, azaltmaların hangi turlarda yapıldığını ve ilmek sayısının nasıl düştüğünü verir.
- n: iki azaltma arasındaki düz ilmek sayısı; başta 32, her azaltma turunda 2 azalır.
- Eğik çizgili kutu: iki ilmeği birlikte düz örmek.
- Kesik çizgi: alt kenarın içe katlandığı yer (3. çizginin ortası).
Çizgiler
Başlangıç
Bordo iple 160 ilmek atın ve ilmekleri burmadan tur hâlinde birleştirin. Tur başına farklı renkte işaretçi takın.
16 çizgi (1.–160. tur)
Bordoyla 10 tur düz örün, sonra hardala geçip 10 tur düz örün. Renkleri 10 turda bir değiştirerek 16 çizgi örün: 8 bordo, 8 hardal. Son çizgi hardaldır.
Tepe
Azaltma turu
Bordoya geçin; tepe bordo örülür. Azaltma turu şöyledir: 2 düz, *2 ilmeği birlikte düz ör, n düz, 2 ilmeği birlikte düz ör, 4 düz*; * arasını 3 kez yapın, sonra 2 birlikte, n düz, 2 birlikte, 2 düz. Her azaltma turunda 8 ilmek eksilir ve n 2 azalır. İlk azaltma turunda n = 32'dir.
Azaltma turlarının sırası
161., 165., 169., 173. ve 177. turlarda azaltın, aradaki turları düz örün (120 ilmek). Sonra 180., 183., 186. ve 189. turlarda azaltın (88 ilmek). Ardından 191. turdan 203. tura kadar iki turda bir azaltın (32 ilmek). İlmekler azaldıkça çift uçlu şişlere geçin.
Son turlar
205. tur: *2 ilmeği birlikte düz ör* (16 ilmek). 207. tur: Yine *2 birlikte* (8 ilmek). Aradaki turları düz örün. İpi kesip kalan ilmeklerden geçirin, büzüp tersten düğümleyin.
Bitirme
Katlama
Bereyi ters çevirin. Alt kenarı 3. çizginin ortasından (25. tur) içe katlayın ve ilmek atma kenarını 50. turun ilmeklerine yün iğnesiyle gevşekçe dikin. Dikişi çok sıkarsanız kenar esnemez.
Püskül
İki rengi birlikte 8 cm'lik kartona sarın, püskül yapın ve berenin ucuna sağlamca dikin.
Blokaj
Bereyi nemlendirip düz bir zemine serin ve kurumaya bırakın; çizgiler düzleşir, uç biçimini alır.
Sık sorulan sorular
Başlangıç ilmeğini kendi baş ölçüme göre nasıl hesaplarım?
Başlangıç ilmeği 4 × (n + 8) olmalı ve n çift sayı olmalıdır. Baş çevrenizi numunenizdeki 1 cm'deki ilmek sayısıyla çarpın, sonucu 8'in katına yuvarlayın; 4'e bölüp 8 çıkarınca n'yi bulursunuz. Örneğin 54 cm için 152 ilmek (n = 30), 60 cm için 168 ilmek (n = 34) atın. Azaltma turlarını n sıfıra inene kadar aynı düzenle sürdürün.
Çizgileri farklı renklerle örebilir miyim?
Elbette. Kitapta çok renkli bir düzen de öneriliyor: siyahla yaklaşık yarım santim, sonra 3 tur kırmızı, 1 sarı, 2 mavi, 1 sarı, 2 kırmızı, 3 sarı, 2 kırmızı, 1 sarı, 5 mavi, 1 sarı, 2 kırmızı, 3 sarı, 2 kırmızı, 1 sarı, 2 mavi, 1 sarı, 3 kırmızı ve 20 tur siyah; ardından bir iki kırmızı çizgi ve kalan kısım tek renk.
Bere neden bu kadar uzun?
Balıkçı beresi geleneksel olarak uzun örülür; ucu yana ya da arkaya düşer. Daha kısa bir bere için çizgi sayısını 12'ye indirin; azaltmalar aynı kalır ve bere yaklaşık 37 cm olur.
Modelin orijinal çizimi
Modelin 1890 tarihli kitaptaki çizimi.
Aynı kitaptan ponponlu şiş örgü İskoç beresi ve kurdeleli şiş örgü İskoç bonesi tariflerine de göz atabilirsiniz. Çizgili örgüyü sevdiyseniz çizgili haroşa şiş örgü stola da hoşunuza gidebilir.
Çizgileri saymak
Her çizginin ilk turuna küçük bir renkli iplik bağlarsanız tur saymanız kolaylaşır; 10 turu bitirdiğinizde ipliği çıkarın.
Taşınan ip
Renk değiştirirken kullanmadığınız ipi tur başında 3–4 turda bir yeni iple çaprazlayın. Böylece içeride uzun, gevşek ip kalmaz ve kenar çekmez.
Dolgun püskül
İki rengi aynı anda sararsanız püskül iki renkli olur. Daha dolgun bir püskül için kartona en az 40 kez sarın.
Kaynak: M. Elliott, The Book of Hats and Caps (1890)
Terimler sözlüğü
İki ilmeği birlikte düz örmek: Sağ şişi iki ilmeğe birden sokup tek ilmek gibi örmek; bir ilmek eksilir.
İlmek işaretçisi: Şişe ya da ilmeğe takılan küçük halka; tur başını, arttırma ve eksiltme yerlerini gösterir.
Çizgi basamağı: Yuvarlak örgüde rengin değiştiği yerde oluşan küçük kayma; yeni rengin ikinci turunda ilk ilmeği alttaki ilmekle birlikte örerek azaltılır.
Püskül: Karta sarılan ipin bir ucundan bağlanıp diğer ucundan kesilmesiyle yapılan süs. [Fotoğraflı anlatım](/proje/tig-isi-orgude-sik-karsilasilan-ornek-aciklamalari#puskul).
Blokaj: Bitmiş işi nemlendirip bir kalıba ya da düz bir zemine serip ölçüsünde kurutma.
Yorumlar
Bu projeyi denediyseniz deneyiminizi ve sorularınızı paylaşın. Yorumlar editör onayından sonra yayınlanır. Kişisel verilerinizin nasıl işlendiğini KVKK aydınlatma metninin yorumlar bölümünde okuyabilirsiniz.
Yorum ekle