Eski Kazaktan Eldiven Yapımı: 3 Beden Kalıp

Kalıp ve bedenler

Kalıp iki A4 sayfasıdır ve üç beden iç içe çizilmiştir: yeşil çocuk, kırmızı kadın, mavi erkek bedeni. 1. sayfada kontrol çizgisi, beden tablosu ve kısa kesim notları da var. Kalıbı PDF olarak indirin ve ölçeği yüzde 100 seçerek yazdırın.

• Beden seçimi: elinizin çevresini başparmak hariç, avuç içinin en geniş yerinden ölçün; boyunu bilek çizgisinden orta parmağın ucuna kadar ölçün. Çocuk bedeni 15–16 cm, kadın 18–19 cm, erkek 21–22 cm el çevresi içindir; el boyu sırasıyla yaklaşık 13,5–14, 17–17,5 ve 19–19,5 cm'dir. İki beden arasındaysanız büyüğünü seçin; eliniz tablodan belirgin biçimde uzun ya da kısaysa kalıbı kendi elinizden çizin.
• Çizgiler: her bedenin düz çizgisi kesim çizgisi, aynı renkteki kesikli çizgisi dikiş çizgisidir (0,7 cm içeride).
• Alt kenar: üç bedende ortaktır ve kazağın bel lastiğinin kenarına konur; burada dikiş payı yoktur.
• Bilek çizgisi: alt kenardan 5 cm yukarıdadır; eldivenin bilekten boyu bu çizgiden ölçülür.
• Ok: kazağın ilmek sütunlarına paralel konur.
• Yazdırma: 1. sayfadaki 5 cm'lik çizgiyi ölçün; 1. sayfanın sağ kenar boşluğunu çerçeve çizgisinden kesip 2. sayfanın üstüne koyun ve aynı numaralı yarım baklavaları birleştirip bantlayın.

Kazağı keçeleştirme

Keçeleşen yün sıkışır, ilmekler belirsizleşir ve kesilen kenar artık sökülmez. Aşağıdaki şema dört adımı özetliyor.

1. Etiketi okuyun

   Etiketinde %100 yün ya da kaşmir, alpaka, tiftik gibi bir hayvansal lif yazan kazak seçin. “Superwash” ya da “makinede yıkanabilir” yazan yün işlem gördüğü için keçeleşmez; akrilik, pamuk ve polyester de keçeleşmez.

2. Sıcak programda yıkayın

   Kazağı bir yastık kılıfına koyup ağzını bağlayın; kopan lifler makinenin filtresine dolmaz. Az deterjan ve birkaç kot pantolon ya da havluyla birlikte 40–60 °C'lik bir programda yıkayın.

3. Kurutun

   Kurutma makineniz varsa sıcak programda kurutun; ısı ve sürtünme keçeleşmeyi artırır. Yoksa kazağı düz serip kurutun.

4. Kontrol edin

   Eldivene gelmeyecek bir yerde, örneğin koltuk altı dikişinin yanında, 1–2 cm'lik bir kesik açın ve kenarı parmaklarınızla ovun. Kenar sökülmüyor ve ilmekler zor seçiliyorsa kumaş hazırdır; sökülüyorsa yıkama ve kurutmayı tekrarlayın.

Kalıbı yerleştirme ve kesim

Aşağıdaki şemada kalıbın kazağa yerleşimi, kendi elinizden kalıp çıkarma ve iki dikiş yöntemi var.

1. Kazağı serin

   Keçeleşmiş, kurumuş kazağı düz bir masaya ön ve arka gövde üst üste gelecek biçimde serin. Bel lastiğini germeyin.

2. Kalıbı yerleştirin

   Kalıbın alt kenarını bel lastiğinin kenarına koyun, oku ilmek sütunlarına paralel tutun. Bedeninizin kesim çizgisini tebeşirle kazağa çizin.

3. Kesin

   Ön ve arka gövdeden birlikte kesin: bir eldivenin iki yüzü çıkar. İkinci eldiven için kalıbı yanına koyup aynı biçimde kesin; kalıbı ters çevirmeniz gerekmez.

4. Astarı kesin (isteğe bağlı)

   Polar kumaşı ikiye katlayın ve aynı kalıptan, bilek çizgisinin 2 cm altından düz keserek 4 parça çıkarın. Astar alt kenardan 3 cm kısa kalır.

Kendi elinizden kalıp

Eliniz beden tablosuna uymuyorsa, örneğin parmaklarınız uzunsa ya da avucunuz genişse, kalıbı kendiniz çizebilirsiniz.

1. Elinizi çizin

   Elinizi bir kağıdın üstüne parmaklar bitişik, başparmak yaklaşık 30–40 derece açık olacak biçimde koyun. Kalemi dik tutarak elinizin çevresini bilekten bileğe çizin ve bilek çizgisini işaretleyin.

2. Bolluk ekleyin

   Çizginin yaklaşık 1 cm dışından ikinci bir çizgi çekin; parmak uçlarını tek bir kemerle, başparmağın ucunu yarım daireyle birleştirin. Başparmakla işaret parmağı arasındaki köşeyi hafifçe yuvarlatın. Bu çizgi dikiş çizgisidir.

3. Bileği uzatın

   Bilek çizgisinden aşağı, iki yandan dik çizgilerle 5 cm uzatın ve alttan birleştirin; alt kenar bel lastiğinin kenarına gelir.

4. Dikiş payı ekleyin

   Dikiş çizgisinin 0,7 cm dışından kesim çizgisini çekin, alt kenara pay eklemeyin. Kağıdı kesip elinize tutun: eldiven çevresi (dikiş çizgisindeki enin iki katı) el çevrenizden yaklaşık 2,5–3 cm büyük olmalı.

Dikiş

1. Parçaları eşleyin

   Bir eldivenin iki parçasını kazağın dış yüzleri birbirine bakacak biçimde üst üste koyun; kenarlar çakışır. Toplu iğne ya da klipsle tutturun.

2. Makinede dikin

   Zikzak (eni yaklaşık 3 mm, boyu 2–2,5 mm) ya da streç dikişle, kenardan 0,7 cm içeriden bilekten bileğe dikin; alt kenar açık kalır. Başparmak köşesinde iğne kumaştayken ayağı kaldırıp parçayı çevirin.

3. Köşeye kesik atın

   Başparmakla işaret parmağı arasındaki köşede payı dikişe 2 mm kalana kadar kesin, kavislerdeki payı 0,4 cm'ye kırpın. Eldiveni düzüne çevirin ve başparmağı ucu küt bir kalemle içeriden itin.

4. Ya da elde dikin

   Parçaları ters yüzleri içte, kazağın dış yüzleri dışta kalacak biçimde üst üste koyun. Yün ipi ya da 6 kat mulineyle, kenardan 0,7 cm içeriden (dikiş çizgisinden) yaklaşık 5 mm arayla battaniye dikişi yapın. Eldiven ters çevrilmez; dikiş dışta süs olarak görünür. Başparmak köşesinde ilmekleri sıklaştırın.

5. Astarı takın (isteğe bağlı)

   Polar parçaları yüz yüze, bu kez 1 cm paydan dikin; astar eldivenden biraz dar olur ve içeride kırışmaz. Astarı çevirmeden, dikiş payları dışta kalacak biçimde eldivenin içine sokun ve başparmağı başparmağa yerleştirin. Astarın bilekteki açık kenarını bileğin iç yüzüne birkaç noktadan ya da çepeçevre sürfileyle tutturun.

Pinterest'e kaydedin

Bu projeyi daha sonra yapmak üzere saklamak isterseniz aşağıdaki dikey görseli Pinterest panonuza kaydedebilirsiniz. Yazının paylaşım düğmelerindeki Pinterest de bu görseli kaydeder.

Sık sorulan sorular

Kazak keçeleşmedi, ne yapabilirim?

Önce etiketi yeniden okuyun: superwash ya da makinede yıkanabilir yün, akrilik ve pamuk keçeleşmez. Saf yün kazakta yıkama ve kurutmayı bir iki kez tekrarlayın; çamaşırın arasındaki kot ya da havlu sürtünmeyi artırır. Kesik kenar hâlâ sökülüyorsa kazağı keçe gerektirmeyen başka bir projede kullanın.

Eldiven dar ya da bol geldi; ne yapmalıyım?

Keçe kalın olduğu için eldivenin içi dikiş çizgisindeki ölçüden biraz dardır; astar eklerseniz biraz daha daralır. Dar geliyorsa bir büyük bedeni kullanın ya da kendi kalıbınıza 0,5 cm daha bolluk ekleyin. Bol geliyorsa yan dikişleri 0,3–0,5 cm içeriden yeniden dikebilirsiniz.

Kalıbı keçeleştirmeden önce kesebilir miyim?

Hayır. Keçeleşme kumaşı hem enine hem boyuna çektirir ve ne kadar çekeceği kazaktan kazağa değişir. Ayrıca keçeleşmemiş örgü kesilince ilmekleri söker. Önce keçeleştirin, kurutun, sonra kalıbı yerleştirin.

Geri dönüşümle yapılan başka bir kış projesi için kavanozdan kar küresi yazımıza, evde kalan ipler için artan ipliklerinizle neler yapabilirsiniz yazımıza bakabilirsiniz. Kazaktan artan keçeleşmiş parçalardan keçe zencefilli kurabiye süsleri de dikebilirsiniz; kalın keçede battaniye dikişini 4 mm derin, 4–5 mm aralıklı yapın.