Bu küçük yuvarlak örtü mekik oyasıyla, dokuz turda örülüyor. Ortadaki beş halkalı yıldızın çevresine pikotlu zincir turları ekleniyor, ortalarda bir halka turu deseni açıyor, en dışta da sık pikotlu kemerler kenarı tamamlıyor. Çapı yaklaşık 19 cm. Halka, zincir ve birleştirmeyi öğrenmiş, ilk sehpa örtüsünü örmek isteyenler için uygun.
Model 1949 tarihli bir dantel kitapçığından alındı ve bugünkü iplere uyarlandı. Aşağıda örtünün beşte birini gösteren şemayı, her turun çift düğüm ve pikot sayılarını, tur tur yapılışı ve bitirme önerilerini bulacaksınız. Diğer modeller için mekik oyası sayfamıza göz atabilirsiniz.
Proje bilgileri
Zorluk: Orta
Bitmiş ölçü: Yaklaşık 19 cm çap
Numune: Kitapçık numune vermiyor; ölçü 30 numara ip içindir
Tur sayısı: 9 (her tur ayrı bağlanır)
Gerekli malzemeler
Hazırladığınız malzemeleri işaretleyin; seçimleriniz bu tarayıcıda saklanır.
Mekik (1 adet)
İnce çelik tığ, 0,75–1 numara (birleştirmeler için)
İnce uçlu dikiş iğnesi (ip uçları için)
Makas
Sıvı kola ve toplu iğne
Proje notları
Her tur ayrı başlar ve sonunda iki ip bağlanıp kesilir. Uçları 8–10 cm bırakın, örtü bitince gizleyin.
2.–5. ve 8.–9. turlar yalnız zincirdir: her zincir, önceki turun bir pikotuna birleştirilerek biter.
Bağlı halkalar 6. turda içe, serbest halkalar dışa bakar; 7. tur serbest halkaların pikotlarına bağlanır.
Zincirlerde pikotları aynı boyda tutmak için ince bir karton pikot ölçeği kullanın.
Adım adım yapılışı
Turların yapısı
Şema örtünün beşte birini (72°) gösterir: merkez alttadır, her renk bir turdur. Kırmızı noktalar birleştirme yerleridir. Turu tamamlamak için dilimi beş kez tekrarlayın; alttaki tablo her turun yapılışını ve bütün turdaki adedi verir.
- Damla biçimi: halka; içe bakan halkalar önceki tura bağlıdır.
- Kalın yay: zincir; üzerindeki küçük daireler pikottur.
- Kırmızı nokta: birleştirme.
- Renkler: her tur ayrı renkte; örtünün kendisi tek renktir.
- Dilim: bütün turdaki adedin beşte biri (1. turda 1 halka ve 1 zincir, 9. turda 8 zincir).
Merkez (1.–5. tur)
1. tur
Halka: 10 çift düğüm, 1 pikot, 10 çift düğüm, kapatın. *İşi çevirin; zincir: 5 çift düğüm, (pikot, 5 çift düğüm) – 3 kez. İşi çevirin; halka: 10 çift düğüm, önceki halkanın pikotuna birleştirin, 10 çift düğüm, kapatın* – 4 kez. Halkaların hepsi ortada, ilk halkanın tek pikotunda buluşur. İşi çevirip son zinciri örün ve ilk halkanın dibine birleştirin. Bağlayıp kesin (5 halka, 5 zincir).
2. tur
İpleri 1. turdaki bir zincirin 1. pikotuna bağlayın. *Zincir: 5 çift düğüm, (pikot, 5 çift düğüm) – 3 kez; aynı zincirin 3. pikotuna birleştirin. Aynı zinciri bir kez daha örüp sonraki zincirin 1. pikotuna birleştirin*; tekrarlayın. Bağlayıp kesin (10 zincir).
3. tur
İpleri 2. turdaki bir zincirin orta pikotuna bağlayın. *Zincir: 5 çift düğüm, (pikot, 5 çift düğüm) – 5 kez; sonraki zincirin orta pikotuna birleştirin*; tekrarlayın. Bağlayıp kesin (10 zincir).
4. tur
İpleri bir zincirin 2. pikotuna bağlayın. *Zincir: 3 çift düğüm, (pikot, 3 çift düğüm) – 5 kez; aynı zincirin 4. pikotuna birleştirin. Aynı zinciri bir kez daha örüp sonraki zincirin 2. pikotuna birleştirin*; tekrarlayın. Bağlayıp kesin (20 zincir).
5. tur
İpleri bir zincirin orta pikotuna bağlayın. *Zincir: 4 çift düğüm, (pikot, 3 çift düğüm) – 4 kez, pikot, 4 çift düğüm; sonraki zincirin orta pikotuna birleştirin*; tekrarlayın. Bağlayıp kesin (20 zincir).
Halka turu ve kenar (6.–9. tur)
6. tur
Halka: 5 çift düğüm, 5. turdaki bir zincirin orta pikotuna birleştirin, 5 çift düğüm, kapatın. *İşi çevirin; zincir: 12 çift düğüm. Halka: 5 çift düğüm, pikot, 5 çift düğüm, kapatın. İşi çevirin; zincir: 12 çift düğüm. Halka: 5 çift düğüm, sonraki zincirin orta pikotuna birleştirin, 5 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın. Son serbest halkadan sonraki zinciri örünce ipleri ilk halkanın dibine bağlayıp kesin (20 bağlı ve 20 serbest halka, 40 zincir).
7. tur
Halka: 5 çift düğüm, 6. turdaki bir serbest halkanın pikotuna birleştirin, 5 çift düğüm, kapatın. *İşi çevirin; zincir: 5 çift düğüm, (pikot, 5 çift düğüm) – 5 kez. İşi çevirin; halka: 5 çift düğüm, sonraki serbest halkanın pikotuna birleştirin, 5 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın. Son zinciri örünce ipleri ilk halkanın dibine bağlayıp kesin (20 halka, 20 zincir).
8. tur
İpleri bir zincirin 2. pikotuna bağlayın. *Zincir: 3 çift düğüm, (pikot, 3 çift düğüm) – 5 kez; aynı zincirin 4. pikotuna birleştirin. Aynı zinciri bir kez daha örüp sonraki zincirin 2. pikotuna birleştirin*; tekrarlayın. Bağlayıp kesin (40 zincir).
9. tur
İpleri bir zincirin orta pikotuna bağlayın. *Zincir: 4 çift düğüm, (pikot, 4 çift düğüm) – 5 kez; sonraki zincirin orta pikotuna birleştirin*; tekrarlayın. Bağlayıp kesin (40 zincir).
Bitirme
İp uçlarını gizleyin. Örtüyü sıvı kolaya batırıp sıkın, düz bir zemine yuvarlak yayın ve 9. turdaki her zincirin orta pikotuna bir toplu iğne koyun (40 iğne). Kuruyunca ters yüzünden ütüleyin.
Sık sorulan sorular
Daha kalın iple örersem örtü kaç santim olur?
Tur ve düğüm sayıları değişmez; çap ipin kalınlığıyla birlikte büyür. 20 numara koton iple örtü kabaca 22 cm, 10 numara iple kabaca 27 cm olur. Pikotları da ipe göre biraz büyük tutun.
Her turda bağlanan uçları nasıl gizlerim?
Turu bitirince iki ucu sıkı bir düğümle bağlayın ve 8–10 cm bırakın. Örtü bitince her ucu ince bir iğneyle aynı turun son zincirinin çift düğümleri içinden 1–2 cm geçirin ve dibinden kesin. Uçları ayrı yönlere gizlerseniz düğüm görünmez.
Pikotlarım farklı boyda çıkıyor; ne yapabilirim?
Pikotları gözle değil ölçekle yapın: 3–4 mm genişliğinde ince bir karton şeridi iki çift düğüm arasında ipin altına tutun ve pikotu şeridin çevresinden geçirin. Bu örtüde 9. turdaki 200 pikot kenarın görüntüsünü belirler; eşit pikotlar düzgün bir kenar verir.
Modelin orijinal fotoğrafı
Modelin 1949 tarihli tığ işi ve mekik oyası kitapçığındaki fotoğrafı.
Aynı kitapçıktaki öbür mekik oyası örtü: Mekik Oyası Fırfırlı Ağ Kenarlı Sehpa Örtüsü. Yıldız motifli yuvarlak bir örtü arıyorsanız Mekik Oyası Yıldızlı Yeşil Yuvarlak Sehpa Örtüsü tarifine de bakın.
Zincir nasıl örülür?
Yumak ipini sol elinizin parmaklarının üzerinden geçirip serçe parmağınıza dolayarak gergin tutun ve mekikle bu ipin üzerine çift düğümleri halkadaki gibi atın. Düğümler yumak ipiyle oluşur, mekik ipinin üzerinde kayar. Zincir kapatılmaz: istenen sayıda düğümden sonra işi çevirip halkaya geçersiniz.
Zincirle başlayan turlar
2.–5., 8. ve 9. turlarda halka yoktur. İpleri önceki turun pikotuna bağlayıp yalnız zincir örersiniz; mekik ipi zincirin içinde taşınır. Her zincirin sonunda önceki turdaki pikota birleştirip yeni zincire geçin.
6. turda halkaların yönü
Bu turda her zincirden önce işi çevirin, halkalardan önce çevirmeyin. Böylece serbest halkalar zincirin dış tarafında, bağlı halkalar iç tarafında kalır ve 7. tur serbest halkaların pikotlarına bağlanır.
Düz durması için
Zincirleri sıkı çekmeyin: her zincir önceki turun iki pikotu arasına gerilmeden oturmalı. Örtü çanak gibi kalkıyorsa zincirleri biraz gevşek, dalgalanıyorsa biraz sıkı örün.
Kaynak: The Spool Cotton Company, Fine Crochet and Tatting (1949)
Terimler sözlüğü
Çift düğüm: Mekik oyasının temel düğümü; iki yarım düğümden oluşur. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#ciftdugum)
Pikot: İki çift düğüm arasında bırakılan küçük ilmek; süs ve birleştirme yeri olur. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#pikot)
Halka: Mekik ipinin üzerine atılan düğümlerin çekilerek kapatılmasıyla oluşan yuvarlak. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#halka)
Zincir: Yumak ipiyle mekik ipinin üzerine atılan çift düğümlerden oluşan kemer; halka gibi kapanmaz, iki halkayı ya da iki pikotu birbirine bağlar.
Birleştirme: Önceki turun pikotundan ipi tığla çekip içinden mekiği geçirerek iki parçayı bağlamak. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#birlestirme)
İşi çevirmek: Halka ile zincir arasında işi ters yüzüne döndürmek; böylece halkalar ve zincirler sırayla iki yana düşer.
Yumak ipi: Mekik ipine bağlanan ikinci ip; zincirlerin düğümleri bununla atılır.
Pikot ölçeği: Pikotları eşit boyda yapmak için kullanılan ince karton ya da plastik şerit.
Yorumlar
Bu projeyi denediyseniz deneyiminizi ve sorularınızı paylaşın. Yorumlar editör onayından sonra yayınlanır. Kişisel verilerinizin nasıl işlendiğini KVKK aydınlatma metninin yorumlar bölümünde okuyabilirsiniz.
Yorum ekle