Bu örtünün ortası dört turda halka ve zincirlerle örülüyor, kenarı ise küçük halkaların boş iplerle birbirine bağlandığı bir ağdan oluşuyor. Ağın gözleri her turda biraz daha açıldığı için örtünün kenarı kendiliğinden fırfır yapıyor. Çapı yaklaşık 20 cm. Halka ve birleştirmeyi bilenler için hızlı ilerleyen, farklı görünümlü bir proje.
Model 1949 tarihli bir dantel kitapçığından alındı ve bugünkü iplere uyarlandı. Aşağıda örtünün beşte birini gösteren şemayı, tur tablosunu, ip aralıklarını eşit tutmak için karton ölçeği ve tur tur yapılışı bulacaksınız. Diğer modeller için mekik oyası sayfamıza göz atabilirsiniz.
Proje bilgileri
Zorluk: Orta
Bitmiş ölçü: Yaklaşık 20 cm çap
Numune: Kitapçık numune vermiyor; ölçü 30 numara ip içindir
Tur sayısı: 4 tur orta + 5 tur ağ
Gerekli malzemeler
Hazırladığınız malzemeleri işaretleyin; seçimleriniz bu tarayıcıda saklanır.
Mekik (1 adet)
İnce çelik tığ, 0,75–1 numara (birleştirmeler için)
İnce karton: 1 cm, 1,3 cm ve 1,9 cm genişliğinde birer şerit; uzun pikotlar için yaklaşık 6 mm genişliğinde bir şerit daha
Makas
Sıvı kola
Proje notları
Boş ip aralığı, iki halka arasında düğümsüz bıraktığınız mekik ipidir: 2. turda 1 cm, 5. ve 6. turlarda 1,3 cm, 7.–9. turlarda 1,9 cm.
Turlar 5. turdan sonra bağlanmadan, sarmal gibi devam eder. Her turun sonunu renkli bir iplikle işaretleyin.
Ağ bölümü düz durmaz: her turda yine 100 halka vardır ama aralar uzadıkça ağın gözleri açılır ve kenar fırfır olur.
Teknik ayrıntılar için [mekik oyası rehberimize](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#ciftdugum) bakabilirsiniz.
Adım adım yapılışı
Turların yapısı
Şema örtünün beşte birini (72°) gösterir: merkez alttadır, her renk bir turdur. 1.–4. turlar halka ve zincirle, 5.–9. turlar küçük halkalar ve aralarındaki boş iplerle örülür. Ağ şemada düz çizildi; örtüde fırfır yapar. Turu tamamlamak için dilimi beş kez tekrarlayın.
- Damla biçimi: halka; içe bakan halkalar önceki tura bağlıdır.
- Kalın yay: zincir; küçük daireler pikot, uzun ince çizgiler uzun pikottur.
- İnce çizgi (5.–9. tur): boş ip (düğümsüz mekik ipi); her ip, bir sonraki turun halkasıyla ortasından yukarı çekilmiş gibi çizildi.
- Küçük daire (5.–9. tur): 2–2 küçük halka.
- Kırmızı nokta: birleştirme.
- Dilimde 1.–4. turların beşte biri ve ağ turu başına 20 halka görünür.
Orta bölüm (1.–4. tur)
1. tur
Halka: 4 çift düğüm, pikot, 4 çift düğüm, kapatın. *İşi çevirin; zincir: 2 çift düğüm, pikot, 3 çift düğüm, pikot, 3 çift düğüm. İşi çevirin; halka: 4 çift düğüm, önceki halkanın pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın* – 4 kez. Halkaların hepsi ortada, ilk halkanın tek pikotunda buluşur. İşi çevirip son zinciri örün, ilk halkanın dibine birleştirin. Bağlayıp kesin (5 halka, zincirlerde 10 pikot).
2. tur
Bu tur yalnız mekikle örülür. Halka: 4 çift düğüm, 1. turdaki bir pikota birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın. *1 cm boş ip bırakın, işi çevirin; halka: 2 çift düğüm, pikot, 3 çift düğüm, pikot, 2 çift düğüm, kapatın. 1 cm boş ip, işi çevirin; halka: 4 çift düğüm, sonraki pikota birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın. Onuncu serbest halkadan sonra 1 cm boş ip bırakıp ilk halkanın dibine birleştirin ve kesin (10 bağlı, 10 serbest halka).
3. tur
Halka: 4 çift düğüm, 2. turdaki bir serbest halkanın 1. pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın. *İşi çevirin; zincir: 3 çift düğüm, pikot, 3 çift düğüm, pikot, 3 çift düğüm. İşi çevirin; halka: 4 çift düğüm, aynı halkanın 2. pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın. İşi çevirin; aynı zinciri örün. İşi çevirin; halka: 4 çift düğüm, sonraki serbest halkanın 1. pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın. Son zinciri örünce bağlayıp kesin (20 halka, 20 zincir).
4. tur
Halka: 4 çift düğüm, 3. turdaki bir zincirin 1. pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın. *İşi çevirin; zincir: 1 çift düğüm, uzun pikot, 3 çift düğüm, uzun pikot, 1 çift düğüm. İşi çevirin; halka: 4 çift düğüm, aynı zincirin 2. pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın. İşi çevirin; zincir: 1 çift düğüm, (uzun pikot, 2 çift düğüm) – 2 kez, uzun pikot, 1 çift düğüm. İşi çevirin; halka: 4 çift düğüm, sonraki zincirin 1. pikotuna birleştirin, 4 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın. Son zinciri örünce bağlayıp kesin (40 halka; 20 × 2 + 20 × 3 = 100 uzun pikot).
Ağ (5.–9. tur)
5. tur
Yalnız mekikle çalışın. Küçük halka: 2 çift düğüm, herhangi bir uzun pikota birleştirin, 2 çift düğüm, kapatın. *1,3 cm boş ip bırakın; küçük halka: 2 çift düğüm, sonraki uzun pikota birleştirin, 2 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın (100 halka). İpi kesmeyin, turun sonunu işaretleyin.
6. tur
*1,3 cm boş ip bırakın; halka: 2 çift düğüm, önceki turda iki halka arasındaki boş ipe birleştirin, 2 çift düğüm, kapatın*; tekrarlayın (100 halka). Turun sonunu işaretleyin.
7.–9. tur
Bu turları 6. tur gibi örün, ama boş ip aralığını 1,9 cm yapın. Her tur 100 halkadır. 9. turun sonunda bağlayıp kesin.
Bitirme
İp uçlarını gizleyin. Örtüyü hafifçe kolalayın; ortadaki dört turu düz yayıp ters yüzünden ütüleyin. Ağı ütülemeyin, fırfırlarını elinizle eşit dağıtıp kurumaya bırakın.
Sık sorulan sorular
Ağ neden düz durmuyor?
Böyle tasarlandı. 5. turdan itibaren her turda 100 halka vardır ve halkalar arasındaki boş ip 1,3 cm'den 1,9 cm'ye uzar. Örtü düz serilseydi ağın gözleri dar ve uzun kalırdı; gözler fotoğraftaki gibi açılınca ağ çevreye sığmaz ve dalgalanır. 9. turda boş iplerin toplamı 100 × 1,9 = 190 cm'dir; 20 cm çapında bir dairenin çevresi ise yaklaşık 63 cm.
Boş ip aralıklarını nasıl eşit tutarım?
Karton şerit kullanın: halkayı şeridin bir kenarında kapatın, mekik ipini şeridin üstünden geçirip sonraki halkayı öbür kenarda kapatın, sonra şeridi çekip çıkarın. 2. tur için 1 cm, 5.–6. turlar için 1,3 cm, 7.–9. turlar için 1,9 cm genişliğindeki şeridi kullanın.
Daha büyük bir örtü için ne yapmalıyım?
Tur ekleyin: 9. turdan sonra 1,9 cm aralıkla devam edin; her tur yine 100 halkadır. Her ek tur için en az 100 × 1,9 = 190 cm boş ip, üstüne halkaların ipini hesaplayın. Fırfır her turla biraz daha belirginleşir.
Modelin orijinal fotoğrafı
Modelin 1949 tarihli tığ işi ve mekik oyası kitapçığındaki fotoğrafı.
Aynı kitapçıktaki öbür mekik oyası örtü: Mekik Oyası Halkalı Yuvarlak Sehpa Örtüsü. Tığ işiyle örülmüş fırfırlı bir örtü için Fırfırlı Tığ İşi File Sehpa Örtüsü tarifine bakabilirsiniz.
Uzun pikot
Uzun pikot, normal pikottan birkaç kat uzun bırakılan ilmektir; 5. turdaki küçük halkalar bunlara bağlanır. Kitapçık ölçü vermiyor. Yaklaşık 6 mm genişliğinde bir karton ölçek kullanırsanız 100 uzun pikotun hepsi aynı boyda olur.
Önceki turun ipine birleştirme
6.–9. turlarda halka, pikota değil önceki turda iki halka arasındaki boş ipe bağlanır. 2 çift düğümden sonra tığı boş ipin altından geçirip halka ipini (elinizdeki ipi) ilmek olarak çekin, mekiği bu ilmeğin içinden geçirin ve mekik ipini gerin. Sonra 2 çift düğüm daha atıp halkayı kapatın.
Tur sonunu kaçırmayın
Turlar 5. turdan sonra bağlanmadan birbirini izler. Her turun ilk halkasına renkli bir iplik bağlarsanız turu bitirdiğinizi ve aralığı 1,3 cm'den 1,9 cm'ye çevirme zamanını kolayca görürsünüz.
Kaynak: The Spool Cotton Company, Fine Crochet and Tatting (1949)
Terimler sözlüğü
Çift düğüm: Mekik oyasının temel düğümü; iki yarım düğümden oluşur. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#ciftdugum)
Pikot: İki çift düğüm arasında bırakılan küçük ilmek; süs ve birleştirme yeri olur. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#pikot)
Halka: Mekik ipinin üzerine atılan düğümlerin çekilerek kapatılmasıyla oluşan yuvarlak. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#halka)
Zincir: Yumak ipiyle mekik ipinin üzerine atılan çift düğümlerden oluşan kemer; halka gibi kapanmaz, iki halkayı ya da iki pikotu birbirine bağlar.
Birleştirme: Önceki turun pikotundan ipi tığla çekip içinden mekiği geçirerek iki parçayı bağlamak. [Anlatım](/proje/mekik-oyasi-nasil-yapilir-temel-teknikler-rehberi#birlestirme)
İşi çevirmek: Halka ile zincir arasında işi ters yüzüne döndürmek; böylece halkalar ve zincirler sırayla iki yana düşer.
Uzun pikot: Normal pikottan uzun bırakılan ilmek; bu örtüde yaklaşık 6 mm'lik ölçekle yapılması önerilir.
Boş ip aralığı: İki halka arasında düğümsüz bırakılan mekik ipi; uzunluğu karton şeritle ölçülür.
Ağ: Küçük halkaların boş iplerle birbirine bağlandığı seyrek örgü.
Yorumlar
Bu projeyi denediyseniz deneyiminizi ve sorularınızı paylaşın. Yorumlar editör onayından sonra yayınlanır. Kişisel verilerinizin nasıl işlendiğini KVKK aydınlatma metninin yorumlar bölümünde okuyabilirsiniz.
Yorum ekle