Sofranıza renk katacak bu peçete halkası, kırmızı keçe üzerine beyaz, siyah, yeşil, mavi ve sarı iplikle işlenen altıgen ve yıldız desenlerinden oluşuyor. Bütün çizgiler geri iğneyle yapılır. Keçe kesildiğinde saçaklanmadığı için kenar kıvırmaya gerek kalmaz. Altılı bir set, misafir sofraları ve el yapımı hediyeler için güzel bir seçenek.
Model, 1870 tarihli bir nakış kitabındaki peçete halkasından uyarlandı. Kitapta ince yünlü kumaş ve muşamba kullanılır; biz ölçüleri bugün kolay bulunan keçeye ve telaya göre yeniden hesapladık. Aşağıda gerçek boy kalıbı, renk ve iplik tablosunu ve halkanın nasıl birleştirileceğini bulacaksınız. Başka fikirler için dekorasyon projelerimize bakabilirsiniz.
Proje bilgileri
Zorluk: Kolay
Kesim ölçüsü: 16,5 × 5 cm
Bitmiş ölçü: Çap yaklaşık 4,9 cm, yükseklik 5 cm
Desen: 2 sıra × 12 altıgen, 4 yıldız, 4 çiçek; yıldızdan yıldıza 3,75 cm
İplik: 2 tel muline
Gerekli malzemeler
Hazırladığınız malzemeleri işaretleyin; seçimleriniz bu tarayıcıda saklanır.
1 adet 20 × 30 cm krem ya da kırmızı keçe (6 halkanın astarı)
Kalın tela ya da şeffaf dosyadan kesilmiş ince plastik, halka başına 15,9 × 4,4 cm
Muline nakış ipliği: beyaz, siyah, yeşil, mavi, sarı ve kırmızı, her renkten 1 çile
8 numara nakış iğnesi
Kalıbı aktarmak için pelür kağıdı ve teyel ipliği
Kumaş kalemi, keskin makas, cetvel
İsteğe bağlı: halka başına 1 küçük çıtçıt
Proje notları
Halkanın çevresi 15,5 cm'dir: şerit 16,5 cm, son 1 cm'si bindirme payı. Çap 15,5 ÷ 3,14 ≈ 4,9 cm olur; rulo yapılmış ya da katlanmış bir kumaş peçete rahatça geçer.
İplik (2 tel, yaklaşık): bir halka için beyaz 2,6 m, siyah 3,1 m, yeşil 1,1 m, mavi 0,7 m, sarı 0,5 m, kırmızı 1,5 m. Geri iğne çizgi boyunun yaklaşık 3 katı iplik harcar; değerler buna başlama payları eklenerek hesaplandı.
Altı halkada en çok siyah gider (yaklaşık 18,4 m). 8 m'lik bir çile 2 telle yaklaşık 24 m iş gördüğü için her renkten 1 çile altı halkaya yeter.
Renkleri değiştirmek isterseniz [renk paleti oluşturucu](/renk-paleti-olusturucu) uyumlu iplik renkleri önerir.
Kalıbı yazdırınca şeridin 16,5 cm'lik boyunu cetvelle ölçün; tutmuyorsa [kalıp ölçek kontrolü](/kalip-olcek-kontrolu) aracını kullanın.
Adım adım yapılışı
Nakış kalıbı
Kalıp 16,5 × 5 cm'lik şeridi gerçek ölçüleriyle gösterir. Çizgilerin rengi, o çizgide kullanılacak ipliğin rengidir. Altta tekrar ölçüleri ve her renk için gereken iplik miktarı yer alır.

- Beyaz çizgi: altıgenlerin dış çizgisi.
- Siyah çizgi: altıgenlerin iç çizgisi, yıldızın dış çizgisi ve çiçek ışınları.
- Yeşil: altıgenlerdeki yaprakçık; aynı noktadan çıkan 3 düz dikiş.
- Mavi: yıldızın iç çizgisi.
- Sarı: yıldız ortasındaki artı, yıldız kollarındaki ve çiçek ışınlarının arasındaki tohumlar, çiçek göbeğindeki küçük halka.
- Taralı alan: 1 cm bindirme payı; işlenmez. Soldaki 0,5 cm de boş kalır.
Katmanlar ve dikiş sırası
Halka üç kattan oluşur: nakışlı dış yüz, ortada sertlik veren tela ve astar. Çizim katların sırasını, halkanın nasıl kapatıldığını ve bir yıldızla bir altıgenin hangi sırayla işlendiğini gösterir.

- 1: kırmızı keçe, tela, astar keçe; kenarlar battaniye dikişiyle birleşir.
- 2: taralı 1 cm'lik uç içe alınır, desenli uç üste gelir.
- 3: yıldızda önce siyah, sonra mavi çizgi, en son sarı artı ve tohumlar.
Kesim ve kalıbı aktarma
Parçaları kesin
Her halka için kırmızı keçeden 16,5 × 5 cm'lik bir dış yüz, astar keçeden aynı ölçüde bir parça ve teladan 15,9 × 4,4 cm'lik bir sertlik parçası kesin. Tela her kenardan 3 mm küçüktür; böylece kenar dikişi telaya değmez.
Kalıbı ince kağıda çizin
Keçe ışık geçirmediği için kalıbı doğrudan çizmek zordur. Kalıbı pelür kağıdına kurşun kalemle kopyalayın; ince kağıt nakıştan sonra kolayca yırtılıp çıkar.
Kağıdı keçeye teyelleyin
Kağıdı kırmızı keçenin üzerine kenarlarını hizalayarak koyun ve kenarlarından iri teyelle tutturun. Nakışı kağıdın üzerinden işleyeceksiniz.
Nakış
Altıgenleri işleyin
Önce her altıgenin beyaz dış çizgisini, sonra siyah iç çizgisini 2–3 mm'lik geri iğneyle işleyin. Üst ve alt sırada 12'şer altıgen vardır; altıgenler arasında 2 mm boşluk kalır.
Yaprakçıkları ekleyin
Her altıgenin ortasına yeşil iplikle 3 düz dikiş yapın: üçü de altta aynı noktadan çıkar; ortadaki dik, yandakiler hafif açılı yukarı uzanır.
Yıldızları işleyin
Altı köşeli yıldızın dış çizgisini siyahla, içteki küçük yıldızı maviyle işleyin. Ortaya sarı iplikle küçük bir artı yapın ve yıldızın altı kolunun ucuna, mavi ve siyah çizginin arasına birer sarı tohum ekleyin.
Çiçekleri işleyin
Yıldızların arasındaki çiçeklerde 8 siyah ışın ortadan dışa doğru birer düz dikiştir. Göbeğe sarı iplikle küçük bir halka işleyin ve ışınların arasına 4 sarı tohum ekleyin.
Kağıdı çıkarın
Teyeli sökün ve kağıdı dikişlerin kenarından küçük parçalar hâlinde yırtarak çıkarın. Dikişlerin altında kalan kağıt kırıntılarını iğnenin ucuyla temizleyin.
Birleştirme
Katları üst üste koyun
Astarı masaya koyun, telayı ortalayıp üstüne yerleştirin, nakışlı parçayı en üste kapatın. Toplu iğne ya da birkaç teyel dikişiyle sabitleyin.
Kenarları dikin
Dört kenarı kırmızı muline ile battaniye dikişiyle birleştirin; dikişler kenardan 2–3 mm içeriden geçsin ve 3 mm aralıklı olsun; böylece iğne telaya değmez. Köşelerde aynı delikten iki dikiş geçirin.
Halkayı kapatın
Şeridi taralı uç içte kalacak şekilde kıvırın ve desenli ucu 1 cm bindirin. Üstteki ucun kenarını alttaki parçaya küçük, görünmez dikişlerle tutturun ya da iki uca birer çıtçıt dikin.
Halkayı kapattığınızda birleşim yerindeki desen aralığı diğerlerinden yaklaşık 0,5 cm geniş kalır. Halkayı peçeteye takarken bu kısmı arkaya çevirin.
Sık sorulan sorular
Peçete halkası yıkanabilir mi?
Keçe yıkamada çeker ve tüylenir; keçe halkayı yalnızca nemli bezle silerek temizleyin. Yıkanabilir bir halka isterseniz pamuklu kumaştan, her yanda 1 cm dikiş payıyla 18,5 × 7 cm'lik iki parça kesin, yüz yüze dikip çevirin ve içine tela yerleştirin.
Altı halkalık set için ne kadar malzeme gerekir?
Dış yüz için 1, astar için 1 adet 20 × 30 cm keçe yeter; 5 cm'lik şeritleri 30 cm'lik kenar boyunca yan yana keserseniz her keçeden 6 şerit çıkar. İplik olarak her renkten 1 çile alın. En çok siyah ve beyaz gider: altı halkada yaklaşık 18,4 m siyah ve 15,6 m beyaz.
Nakış yapmadan aynı görünümü elde edebilir miyim?
Evet. Aynı kalıbı keçe yerine pamuklu kumaşa aktarıp çizgileri kumaş boyası kalemleriyle çizebilirsiniz. Çizgiler nakış kadar kabarık olmaz ama renk düzeni aynı kalır.
Modelin orijinal görseli

1870 tarihli bir nakış kitabından: yıldız ve altıgen desenli peçete halkası. Renk düzeni kitaptaki tarife göre verildi.
Aynı kitaptan mendil köşesine gül motifli geri iğne nakışını da uyarladık; ikisi birlikte güzel bir sofra takımı olur. Keçe üzerinde battaniye dikişi için keçe tilki broş yazımıza, seti hediye edecekseniz paket için fiyonk anlatımımıza göz atabilirsiniz. Geri iğnenin ayrıntısı elde dikiş teknikleri rehberimizde; diğer nakış işleri nakış kategorisinde.
Keçede kasnak gerekmez
Keçe kendi kendine düz durur ve gerdirildiğinde esner. Kasnaksız çalışın, ipliği yalnızca keçe büzülmeyecek kadar çekin.
Renk sırasına uyun
Önce geniş çizgileri (beyaz, siyah), sonra iç çizgileri (mavi), en son küçük ayrıntıları (yeşil, sarı) işleyin. Böylece küçük dikişler sonradan atılan uzun dikişlerin altında kalmaz.
Arka iplikleri kısa tutun
Astar arka yüzü kapatır ama uzun atlamalar keçeyi buruşturur. Bir motiften ötekine 1,5 cm'den uzun atlamanız gerekiyorsa ipliği bitirip yeniden başlayın.
Kaynak: Isabella Beeton, Beeton's Book of Needlework (1870)
Terimler sözlüğü
Battaniye dikişi: Kenar boyunca, iplik her dikişte iğnenin altından geçirilerek yapılan ve kenarı çerçeveleyen dikiş.
Tela: Kumaşa ya da keçeye sertlik vermek için araya konan dokusuz malzeme.
Tohum: Çok kısa, tek bir dikiş.
Bindirme payı: Halka kapatılırken öbür ucun altına giren, işlenmeyen 1 cm'lik bölüm.
Yorumlar
Bu projeyi denediyseniz deneyiminizi ve sorularınızı paylaşın. Yorumlar editör onayından sonra yayınlanır. Kişisel verilerinizin nasıl işlendiğini KVKK aydınlatma metninin yorumlar bölümünde okuyabilirsiniz.
Yorum ekle